Overslaan en naar de inhoud gaan

Type Project: PWO
Periode: september 2017 – september 2018
Contact: Nele Vandamme

Probleemstelling
Studies van de Europese Commissie (o.a. Rocard et al., 2007) en uit Vlaanderen (o.a. Bossuyt &
Vandamme, 2017, in press) tonen aan dat wetenschappen in verschillende Europese landen te
abstract en te theoretisch worden onderwezen (Rocard, et al., 2007). Hierdoor beschouwen
jongeren wetenschapsonderwijs en daarmee ook de wetenschap als dusdanig als
irrelevant, moeilijk en niet toepasbaa
r (Freeman, et al., 2014). Hierdoor verliezen leerlingen
vaak reeds in de lagere school hun interesse voor deze disciplines en/of worden ze niet uitgedaagd
om zich te verdiepen in de wetenschappelijke vragen en fenomenen. Voor burgers van de 21e eeuw
- waarin technologie en wetenschap een prominente rol vervullen - is het echter essentieel om
minstens een basisgeletterdheid hierin te bereiken, om een eigen visie te kunnen ontwikkelen, en bij
uitbreiding om voldoende specialisten op te leiden om een actieve rol te spelen in het oplossen van
de wetenschappelijke en technologische problemen van de huidige maatschappij.
In de literatuur (Freeman, et al., 2014) (Waldrop, 2015) (Van Damme, 2017) wordt herhaaldelijk
aangehaald dat actief leren (i.e. leren dat van de leerling zelf uitgaat en spontaan als betekenisvol
wordt ervaren, bijvoorbeeld probleemoplossend denken) in wetenschaps- en techniekonderwijs
enerzijds een belangrijke methodiek is om leerlingen te motiveren en anderzijds ook leidt tot een
dieper conceptueel inzicht bij de leerlingen. Voor leraren is de concrete implementatie van actief
leren in hun lespraktijk echter niet evident omdat leerkrachten nog veel te weinig een juiste
invulling aan actief leren kunnen geven én omdat het generaliseren vanuit reeds aanwezige concreet
uitgewerkte good practices moeilijk verloopt (Bossuyt & Vandamme, 2017).

Doelgroep en doelstelling
In de 3e graad van het lager onderwijs krijgen leerlingen wetenschap en techniek binnen het vak
wereldoriëntatie. In de 1e graad van het secundair onderwijs wordt dit zowel aangeboden binnen
het vak techniek, natuurwetenschappen, wetenschappelijk werk als (recentelijk in sommige scholen)
ook binnen een geïntegreerd STEM-vak. Binnen dit project willen we onderzoeken welke
leermaterialen en ondersteunende lerarenbegeleiding noodzakelijk zijn om actief leren te
implementeren in deze techniek- en wetenschapsvakken voor 10-tot 14-jarigen.

 

Dit project wordt gefinancieerd vanuit middelen van UCLL.